23 NİSAN 1920 PARLAMENTER REJİM İÇİN BİR MİLATTIR
Yrd.Doç.Dr. Sabri Can SANNAV
Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi Bölüm Başkanı
Türk Milleti, 23 Nisan 1920'de, Mustafa Kemal ATATÜRK'ün önderliğinde Türkiye Büyük Millet Meclisi'ni kurarak, yeni bir devletin temelini atmıştır.
Bu tarih, egemenliğin hanedandan alınıp Millete devredilişinin resmen başlangıcını oluşturan bir inkılabın tarihidir. Böyle bir inkılabın, yüzyıllar boyu, değil gerçekleştirilmesi, hayâl edilmesi bile mümkün olmamıştı. 23 Nisan 1920, sadece TBMM'nin kuruluş günü değildir. Bu gün, aynı zamanda demokratik parlamenter rejimin temelinin de atıldığı gündür.
Birinci Dünya Savaşı'ndan sonra, Mondros silah bırakışması imzalanmış, savaşı kazanan emperyalist ve sömürgeci güçler Anadolu'yu aralarında paylaşmışlardı.
Mustafa Kemal Paşa, Türk Milleti ile birlikte, Milli Mücadeleyi başlatmak üzere 19 Mayıs 1919'da Samsun'dan yola çıkmıştı. O'nun öncelikli amacı Millî Egemenlik ve her bakımdan tam bağımsızlık üzerine yükselen yeni bir Türk Devletinin temellerini atmaktı.
Millî bir uyanışın belgesi olan Amasya Genelgesi'ndeki şu cümle, Mustafa Kemal Paşa'nın bu konudaki kararlılığını ve Milletine verdiği olağanüstü değer ve önemi ortaya koymaktadır:
"Milletin bağımsızlığını yine Milletin azim ve kararı kurtaracaktır".
İşgal güçlerine karşı Milli Mücadeleyi başlatan Mustafa Kemal, parlamenter rejimi ve hukuk devleti ilkelerini bu tarihten itibaren resmen yürürlüğe koymuştur. Türkiye Büyük Millet Meclisi'ni, Milletin gerçek temsilcileriyle kurmuştur. Bu nedenle, 23 Nisan Türk Milleti için olağanüstü önemde bir dönüm noktası olmuştur.
23 Nisan, her yıl "Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı" olarak kutlanmaktadır.
- Ulusal egemenlik günü olarak kutlanmaktadır, çünkü artık kişi değil Millet söz
sahibidir;
- Çocuk Bayramı olarak kutlanmaktadır, çünkü her Milletin geleceği çocuklarıdır ve ilk önce onların parlamenter demokrasinin anlamını kavramaları gerekir.
Birleşmiş Milletler Teşkilatı'nın, uluslararası eğitim, bilim ve kültür konularının çatı organizasyonu olan UNESCO, Türkiye'nin önerisi üzerine, bunu dikkate alarak, her yılın 23 Nisan gününü "Dünya Çocuk Günü" olarak ilan etmiştir.
İşte, uluslararası anlam ve önem kazanan bu tarih, 1979'dan beri, Türkiye'de "Uluslararası Çocuk Şenliği" olarak, ülkemizin geleceği olan çocuklarımız tarafından, dünyanın çok sayıda ülkesini temsilen gelen çocuklarla birlikte, coşkuyla kutlanmaktadır.
Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin açılış ve Türk Milleti'ne egemenliğin devrediliş tarihi olan 23 NİSAN'ın, tüm dünyada resmen "Dünya Çocuk Günü" olarak ilan edilmesi, dünya tarihinin gösterebilecek emsal bulamadığı bir Türk Devlet Adamının, Mustafa Kemal ATATÜRK'ün, O'nun öncülüğünde gerçekleştirilen Türk İnkılâbının ve Atatürk İlkelerinin evrenselliğini ortaya koyması bakımından da büyük önem taşımaktadır.